GNU Free Documentation License . .

: ,
 .png -.jpg .jpg
  -  -

(.), Ӏ (.)

: 1
Flag of Russia.svg 
912 090(2010)[1][2]

  • Flag of Dagestan Republic.png  850 011 (2010)[3][4]
    • : 146 321 (2002)[5]
    • : 58 101 (2002)[5]
    • : 50 101 (2002), -  38 340 (2002)[5]
    • : 38 282 (2002)[5]
    • : 34 323 (2002)[5]
    • : 33 499 (2002)[5]
    • : 29 773 (2002)[5]
    • : 29 164 (2002)[5]
    • : 28 289 (2002)[5]
    • : 26 649 (2002)[5]
    • : 26 008 (2002)[5]
    • : 24 155 (2002)[5]
    • : 22 907 (2002)[5]
    • : 21 903 (2002)[5]
    • : 20 453 (2002)[5], -  2 600 (2009)[6]
    • : 20 329 (2002), -  9 022 (2002)[5] 5 015 (2009)[7]
    • : 18 265 (2002)[5]
    • : 18 123 (2002)[5]
    • : 17 183 (2002), -  1 342 (2002)[5]
    • : 14 883 (2002)[5]
    • : 14 737 (2002)[5]
    • : 11 601 (2002)[5]
    • : 10 206 (2002)[5]

Flag of Azerbaijan.svg 
49 800 (2009)[12]
  160 000[13]

Flag of Georgia.svg 
1 996 (2002)[15]

Flag of Turkey.svg 
53 000[17]

Flag of Ukraine.svg 
1 496 (2001)[18]

Flag of Kazakhstan.svg 
1 202 (2009)[19][20]

- ,

 

-
-

--

- :

()

́ (. , I.[21]

[]

́ , (, , . ). , , (  999,8 . ., - , 2002 ),   - ( ), - ( ) - (-). 28 % (2002).

, , 1999  49,8 .[22]

« ,  2005 . . .  . , . , , . . . , 20- . XX . 30 , 2/3 , -, , 80 , ,   53 .»[17].

2011 200 [   95 ], 20 [   95 ]. , , , ,  . , , «» , , , - , , . « » : « , - -, - , , , , , [23] ø  , , , 1960 [24]

:

  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • .

[]

XX .( , )

. . , -- - . - : , , , , , . -, - . . . . -- , , .

. , XIV  . . , . .  : « : , , , ». ,  , , , - . , , ( «»), « » ( ) , . . ., , 1974 : « , , () ». ,  ; - .

.

. .  - , .

, - , , I  . . « ».

, «» . . - , , , . II  . . ( ). . . : « , , , ( ) ( ). . . . . A.M. . [143. .: . . . - . ., 1972. . 241.] . , , - . [144. .: . . . // . . XXXIII. ., 1956; : . // . . 1. ., 1960.] . . . , , , . . [145. . . . . ., 1974. . 133, 135136]».

[]

(. ., ). . . 1934 .

  - , , (), « ». , ,   , , , , , ; . , . - . , , - . ( - ) . ., , , - (), , , .

( XXI 60 % ). , , . - , , , -. , , ,  .

1927 , 1927 1938  , 1938  . ,   . , de facto . 2007 . «» , «» .

50-60- XX . 1938 . 1955 . 5 , . 6- («») . 1955-56 1 . 1964-65 .

2002 . , « / ».

[]

. . ()
, .

  - . , , (VIXIII .) (). . ( ), X . , , , , , , . VIIIX . VII . , , , , , XV . .

, - . Žuhut-khan ( « »), . . « », , .

[]

[]   « »

  [25].
/[26].

( , ) . , , . , , , . , , , , . , , . VI («»)  ,   -- , - «-», (   ), . ,   . -, , , . «» : . , . , . . , . . , . . , . . , . . , . , : « , , , , , , , , , , , , . ,   . , , , , . , XII , - - , , -- ,   . ».

- , «» ~. (   «»), , : « , ( ) . , , , , IX . . ( . )». . , « », , « ».

, «» . ., , «» «», «» , , -, - : " «» , . «»  . [1].


( ,  Y-DNA ), , . - , () , - . , VIIIX . «». , , , «-». () , , , . - (mtDNA), , , , , (   ). mtDNA , , ( ) , , , , , , , , , , , (I. Nasidze, E. Y. S Ling . Mithochondrial DNA and Y-chromosome Variation in the Caucasus. 2004). , , , , . , , . ( ) - , -.

[]

. ()

, (). VI . - . -. XXI ., - . . (X .) , «» (Auhar). X . , , , . , . . - : « , , , , ». . , , , , - , . XII , , , , . , ,  - .

XIII . (1222 .) -   . , , : 1239 , , . , . , . 1240 .   . , « ,   70   . , , ». , -- , « »  . - .   « , »,  . , , : « . , , , IV . , , , , , , XIV . ( ), ».

1404 «», , , «, , , , , ». ( «»)   , 1485 , , « ».

; ( « ») ( ) .   .   (.  'andalal), (.  ) (.  Hid). .   « » . , , 1741 . , , , , , «» ( «») . , , , 100-     2527 , , 1743 . .   . : « ( ) ». . (1735), « », 16 «» «» , (, , , , , , , , , , , .), .

 

  (1696,   1757, ), VI , , . , - , , , , , . 1724 - , , VI , . ( XX ).

, 17421745 , « » « », « » 1745 . 22 . 1730- . 1766 , .

: «» 1735 «» 17421743 . 1997 , 300- , . « . , XVIII » (). , , « » - .

, « ». 1852 . : « , . 1807 , . . - , . : () . . . 1735 . 22. , 16 ».

«» «», : - - ( ), . : «I », «[] ».

, , ( ) . . .  , , , « , .   , . , , . , , , , . , , , ». . .  : « , , ». - , ( ,  . .). , ,   . .

[] XVIXVII .

XVIXVII . . : , . -. , , , , , . - (- «»), 17741801 . « », ( ). - II, , , , , ,   . . -, . . ,   , . , « , ». . , « , , , ».

[]

1803 . [   399 ]. , , . , , , , , , , «» ( « »), . «» «», « , ». - 20- XIX . . 1829 , ( ),   - . - , . 1831 . , - . 1832 . , . , , - .

- . ( ) « »  , - , -  «» (« »). 1834 . , . -   ( ) -, - 25 . , , .   . 18421845 . -   , , . 50   - , , . , . 15 50 , «», «», «». , «». , , . , 1854 . . , , . , , , . , , , , , .

[]

, . « » , , , ,  . . , «». , ( , ) . . 1864 . , . , , , , - , , , , - . , , . , , , . . , . II - , .

200 , 150 . , . 1897 .  18   158,6 . 1926 184,7 . . . , , . , , ,   .

[]

1921 . 1920- , , .

1928 ( 1938 ). , , .

1940-1960- .

( , XVIII )

[]

[]

,   ; , (, .). 110120 . ( XIX   ), () 15 . XIX ; .

  , (, , - ) . . , ; , , . , ́ . , . . .

,   , , , . , (   ) « », ,  « ».

(   ,   ), ( ; , , , , , .), (, , , .) ; , , , , . XX ; , . .

.

(, ,   ).   ();(Tla, ), (-, -); (), ( ), .

, , , «» (< *bar < *ʔwar)  , -. - «» ( «», «»), , , «»  , , «» ( , ) . , , , .

[]

́ ( . I, I , + - . .)  , . ( «»), , .

, [2].

[]

  , (17971871). :

[]

  • : - «» - «»
  • : - -,
  • : -, , , , - ,
  • -
  •  
  •  
  • , - (  )  . .
  •   , 3-, 4- .
  • ø (Mehmet Gölhan)  (T. C. Emniyet Başkanı), . (, )
  •   ,
  • C  
  •  

[]

  • -  -
  •   -
  • (Hacı Altıner)  [2]; 19501953 ., . : [3] . « » , . : [4],  . (. ). , 25 « »,  «Korea 19501954». , , 40 «», 14 . . «Silver Star»[[27]]. [5]
  •   -
  • , , .
  • , .
  • -   , .
  • , II
  • (Mehmet Rasih Savaş)  (/). " . ". , , , ( ) .
  • ,- 1950 .  (-), 1954 .  (-), () (¬ ); 1957 .  , - , , , .
  • - - ()
1.    (19131948),  .   ;

2. (19241944), . ;

3. (19231945), . ;

4. (19171991), . ;

5. (19071942), . ;

6. (19101976), . ;

7. (19191944), . ;

8. (19621983), . .

[]

-

- , , , (Ӏ).

  • -
    • -,
    • ,
    • - ,
  • -
    • ,
    • ,
  • , - , ,
  • - - ,
  • -. , - ,
  • - ,
  • , ,
  • - -.
  • - , .

[]

  • - - (Halil Beg Mussayassul')
  • :
    • -,
    • ,
    • ,
    • ,
    • ,
    • ,
    • ,
    • (Ertuğrul Şevket Avaroğlu).
    • ,   , , , .
    •  
    • -  
    • , - «».
    • - «».

[]

:

,

  • - ,
  • ,
  • ,
  • ().

[]

[]

[]

  • . . XVII  XIX .  .: , 1988.
  • . . .  : , 2002.
  • . . // « ». 2002.  № 5.  . 3334.
  • . ., . ..: Academia, 1998.  . 23.
  • . .   .: , 1974.
  • ( ) / . . . .  : , 1995.
  • . . : , , .  :   , 1996.
  • . . : , , .  : , 2005.
  • . . ( ).  , 1965.  . 46.
  • ø . « , » // « ». 1993. № 165166.  . 8.
  • . // «», 2000. № 4.  . 61.
  • . . // - . XXXIII.  ., 1956.
  • . ..: , 1966.  . 106107.
  • . ., . . - - // : .  .: , 1988.
  • . (1404 .).  , 1980.
  • . .  : , 1994.
  • . ( ).  : , 2001.  II.
  • . - // .  : , 2005.  . 124.
  • . - // « ».  1995.  № 176177.  . 22.
  • . . - // « ».  20012002.  № 202204.  . 32.
  • . .     « », № 182007.
  • Ӏ . Ӏ Ӏ ( ).  : , 1999.
  • . . .  : , 2004.
  • . . - .  : , 1991.
  • . : // « ».  1995.  № 178179180.  . 36.
  • Nikolajev S. L., Starostin S. A. A North Caucasian Ethymological Dictionary.  Moscow, 1994.

[]