GNU Free Documentation License . .

: ,
:

karjalan kieli

:

,

:

, , . ( ), . , ,

:

,

:

~33 000

:

-
-
-
:

( )

7.7597:

285

ISO 639-1:

ISO 639-2:

krl

ISO 639-3:

krl

. : :

,  1900


· · · · · ·


· · ·
, : · ·


· · ·


· ·


· · · · ·


· · ·

́ ́ (karjalan kieli, - .   33 . ,   25,6 . ( 2010 ),   15 . .

- . «», ˸ (18021884).

.

[]

:

  •   ,
  •   ,
  •   .

, (, . tiverin karielan kieli) , , . , , , , . , , , , . , , ( ) (). , - .

[]

 

      • -
      • ()
    • ()
    • ()
    • ()
    • ()

.

, , , . ( 1/3) , . «». , . - () () . . , , . () , . , . , . XII () .

[]

, , , , . : -, , , , . - . , .

XX (-) . , 1997 . ,   () ( ). , , . , .

[]

- : k, p, t, s, š, -, g, b, d, z, ž: šuka '', joki '', pata '', kosa '', suga (šuga), jogi, pada, koza. (ä) . , -. .

[] .

(XIII № 292 ( 1963)  . XIX   , .

XIII 1930- . , 1820 .

XIX- XX . , .

(Arvid Genetz)(1848-1915). , . « », « », « ».

, , . . « », . « », . « », . « - », . « ».

[]

. . . 1930 - () , , . 150 « ». .[1]

1931 .

1930- . 1937 ( , ä ö ÿ). , - , , ( ) . 1939 . 1940 .

C 1940- XX   , 1940 - , . - . . .

[]

( № 37- 16.03.2007)

A a B b Č č D d E e F f G g
H h I i J j K k L l M m N n
O o P p R r S s Š š Z z Ž ž
T t U u V v Y y Ä ä Ö ö '

, , . Karielan Šana, Oma Mua Vienan Karjala.

[]

- , , (Kotimaisten kielten tutkimus keksus) , . 2011 (. Karjalan Kielen Seura) «Karjal Žurnualu»[2] ( , () ).

[]

[]

( - )

  • i, ī, ü, ǖ;
  • į, u, ū;
  • e, ē, ö, ö-;
  • o, ō;
  • ä, ä-;
  • a, ā, i (. )  . i .

():

  • ua, uo, oa, ia, ie, iä, eä, üä, öä;
  • ai, oi, ui, äi, öi, ei, iu.

- , (maguau ' ', muguoine '', suai ''). , - (tūli ''  tuli '').

[]

  • p, b, t, d, t', d', k, g;
  • f, v, s, š, s', , ž, ', j, h;
  • c, č, ž;
  • m, n, n', ñ, l, l', r, r'.

d, v, m, l, n, k, p, r, s, š, t, č , . f .

[]

, , .

[]

: , , , , , i e . '' .

[]

. . ( , , ).

[]

: : , , - (sizärillez ' ', sizär- , -i- , -lle- , -z - 2.). , (čomembilla ' ', čom- , -mb- , -i- , -ll- .). : , , / (ottazin ' ', otta- , -ø- , -zi- , -n- 1 ..). , . (, ) . , ( , , šammal '', šammalen  . . ., šammalda  . . .). ,  . . , , . . .

[]

:

  • , ( ),
  • , , ,
  • , ,
  • , ( ) ,
  • , (, , , ).

: /, . .

[]

. , , , , . , -t, -i, -loi/-löi, .

. . 15 , .

  1. (? ?)
  2. (? ? ?)
  3. (? ? )
  4. (? ? )
  5. (? ? )
  6. ( ? ? ?)
  7. ( ? ?)
  8. ( ? ? ?)
  9. ( ? ? ?)
  10. ( ? ? ?)
  11. ( ? ? ?)
  12. ( ? ?)
  13. ( ? ?)
  14. (? ?)
  15. ( ? ?)

, + , . - .

. . .

, ( ) ( ). š (s), . '' '' . .

[]

, . :

  • ,
  • -,
  • ,
  • ( ),
  • ,
  • ,
  • .

[]

, .

,   .

: , , .   , (anna-n ' ', anna-mma ' '), -i (anno-i-n ' ', anno-i-mma ' '), 3 . . . , . , 3 . . ., olla + -nun , 3 . . olla   ollah ' ' + tu/ttu/du. , .

. (mie kezrien  ' '), ,   (mie kezriännen  ' '), ,   (mie kerzriezin  ' '),   (kerzrie  ' '). - .

  • , : , , .
  • -nne/-ne .
  • , -izi/-zi/-is , .
  • , -kka/-ga .

: + () .

2 : I, t-, II, m-.   . , , , . : -ja, -i, -e, -ttava, -tava, -dava, -nnun, -nun, -nu -tu, -ttu, du.

[]

-, , .

[]

. . .

, , , ,   .

- -. ,   ( ).

[]

( ) , , , -   , , (oi-voi-voi '--').

[]

: ( ), () - * ). (valgie ''  vallata ' '), (kala ''  kalane ''). . (), (muailma '' '') ) + (muštakulma ''), ) + (kazin-rakko ''). - , , , , .

[]

  . . , . , , . - 3 . . ., -  2. . ,   , . , , olla  ,   , , , , , .

[]

. , , . (SVO) , . . .

[]

- () , , , , (elie '', koda ' '). , - (korva '', lagi ''). , (hukka ''). (siemen '', tuohi ''). (peldo '', merda ''). - (guamno '', azruan ''). , . : -,  . .

[]

:

  • : Kolme vuottu Iisus käveli Juudies da Galileis.
  • (): Kolme vuotta Iisus käveli Iudeissa da Galilejašša.
  • : Kolmen vuuvven aijan Isussa kulki Juudiessa ta Galilejassa.



  • : Händy kuundelemah kerävyttih suuret joukot rahvastu,
  • (): Rahvašta keräydy šuurie arteliloida händä kuundelemah,
  • : Rahvasta keräyty suuria joukkoja häntä kuuntelomah,

,

  • : ku Iisusan sanois oli kummeksittavu vägi.
  • (): žentän kun Iisusan paginoilla oli šuuri vägi.
  • : sentäh kun Isussan pakinoilla oli suuri väki.



  • : Erähän kuulužan paginan Iisus pidi mäil.
  • (): Yhen kuulovan paginan hiän pidi goralla.
  • : Erähän kuulusan pakinan Isussa piti vuaralla.



  • : Sentäh tädä paginua sanotah Mägipaginakse.
  • (): Žentän šidä šanotah gorašanakši.
  • : Sentäh sitä kučutah vuarapakinaksi.



  • : Iisus algoi Mägipaginan nenga:
  • (): Iisus näin alotti gorašanan:
  • : Näin Isussa alko vuarapakinan:

:

  • : Ozakkahat ollah omassah hengel köyhät: heijän on taivahan valdukundu.
  • (): Ožakkahat ollah hengissäh keyhät: hiän oma on taivašvaldakunda.
  • : Osakkahat ollah henkessäh köyhät: heijän on taivahien valtakunta.

,

  • : Rahvahien opastajes Iisus saneli arbavuspaginoi.
  • (): Opaštuassa inehmizie Iisus šaneli äijän arvautuššanoilla.
  • : Opastuassah ihmisie Isussa pakasi äijän peittosanoilla.

,

  • : Niilöis häi saneli Jumalah da ilmanigäzeh elokseh näh.
  • (): Näin hiän pagizi Jumalah näh da iinigäzeštä elännäštä.
  • : Näin hiän pakasi Jumalasta ta ijänkaikkisesta elämästä.



, , , .

[] .

[]

[]