Ðþòè, Ðèñòî

Ðèñòî Õåéêêè Ðþòè Risto Heikki Ryti
5-é Ïðåçèäåíò Ôèíëÿíäèè
19 äåêàáðÿ 1940 ãîäà â 4 àâãóñòà 1944 ãîäà
Ïðåäøåñòâåííèê:	Êþ¸ñòè Êàëëèî
Ïðååìíèê:	Ãóñòàâ Ìàííåðãåéì
23-é ïðåìüåð-ìèíèñòð Ôèíëÿíäèè
1 äåêàáðÿ 1939 ãîäà â 27 ìàðòà 1940 ãîäà
Ïðåäøåñòâåííèê:	Àéìî Êààðëî Êàÿíäåð
Ïðååìíèê:	Þêêà Ðàíãåëëü
24-é ïðåìüåð-ìèíèñòð Ôèíëÿíäèè
27 ìàðòà 1940 ãîäà â 19 äåêàáðÿ 1940 ãîäà
Ïðåäøåñòâåííèê:	Ðèñòî Õåéêêè Ðþòè
Ïðååìíèê:	Âèëüãåëüì Þõàí Ðàíãåëü
Ðîæäåíèå:	3 ôåâðàëÿ 1889(1889-02-03) Õóéòòèíåí, (ôèí. Huittinen), Âåëèêîå êíÿæåñòâî Ôèíëÿíäñêîå
Ñìåðòü:	25 îêòÿáðÿ 1956(1956-10-25) (67 ëåò) Õåëüñèíêè, Ôèíëÿíäèÿ
Íàãðàäû:

Ðè́ñòî Õǻéêêè Ðþ́òè (ôèí. Risto Heikki Ryti; (3 ôåâðàëÿ 1889, Õóéòòèíåí  â 25 îêòÿáðÿ 1956, Õåëüñèíêè) â ôèíñêèé ãîñóäàðñòâåííûé è ïîëèòè÷åñêèé äåÿòåëü, ñ 1 äåêàáðÿ 1939 ãîäà ïî 19 äåêàáðÿ 1940 ãîäà â ïðåìüåð-ìèíèñòð Ôèíëÿíäèè. Ïðåçèäåíò Ôèíëÿíäèè ñ 19 äåêàáðÿ 1940 ãîäà ïî 4 àâãóñòà 1944 ãîäà.

Áèîãðàôèÿ

Ïî îáðàçîâàíèþ þðèñò. Îêîí÷èë â 1909 þðèäè÷åñêèé ôàêóëüòåò Õåëüñèíêñêîãî Àëåêñàíäðîâñêîãî óíèâåðñèòåòà.  1910 çíàêîìèòñÿ ñ ñàìûì áîãàòûì ÷åëîâåêîì Ôèíëÿíäèè Àëüôðåäîì Êîðäåëèíîì, ñòàíîâèòñÿ åãî àäâîêàòîì, à ïîçäíåå äðóãîì. Ïîñëå óáèéñòâà Êîðäåëèíà âûïîëíÿåò åãî çàâåùàíèå â ñîçäà¸ò ôîíä. Áûë äåïóòàòîì ôèíñêîãî ïàðëàìåíòà îò íàöèîíàëüíî-ïðîãðåññèâíîé ïàðòèè, äåïóòàòîì ãîðîäñêîãî ñîâåòà Õåëüñèíêè.  1921â1924 â ìèíèñòð ôèíàíñîâ Ôèíëÿíäèè, â 1925â1939 â ïðåäñåäàòåëü Áàíêà Ôèíëÿíäèè. Àíãëîôèë, â ñîâåðøåíñòâå çíàåò àíãëèéñêèé ÿçûê, èçó÷àåò ìîðñêîå ïðàâî â Îêñôîðäå â 1914 ãîäó.

Âñòðå÷à Ãèòëåðà ñ ìàðøàëîì Ìàííåðãåéìîì è ïðåçèäåíòîì Ðþòè; Èìàòðà, Ôèíëÿíäèÿ, 200 êì ê ñåâåðî-çàïàäó îò Ëåíèíãðàäà, 1942

Ñ 1 äåêàáðÿ 1939 ïî 19 äåêàáðÿ 1940 áûë ïðåìüåð-ìèíèñòðîì Ôèíëÿíäèè. Ïðåçèäåíò Ôèíëÿíäèè ñ 19 äåêàáðÿ 1940 ïî 4 àâãóñòà 1944. Íà ïåðèîä åãî ïðàâëåíèÿ ïðèõîäÿòñÿ äâå âîéíû ìåæäó Ôèíëÿíäèåé è ÑÑÑÐ: Çèìíÿÿ âîéíà (1939â1940) è âîéíà-ïðîäîëæåíèå (1941â1944).

Âî âðåìÿ Çèìíåé âîéíû, óáåäèâøèñü â íåæåëàíèè Áðèòàíèè è Øâåöèè ïîìîãàòü Ôèíëÿíäèè, íà÷àë ñåêðåòíûå çàêóëèñíûå ïåðåãîâîðû ñ Ãåðìàíèåé (äî ýòîãî Ôèíëÿíäèÿ çàíèìàëà ñêîðåå ïðîáðèòàíñêóþ ïîçèöèþ, îñîáåííî ââèäó ñèëüíûõ òîðãîâî-ýêîíîìè÷åñêèõ ñâÿçåé ñ Áðèòàíèåé, îäíàêî ïîñëå íà÷àëà Âòîðîé ìèðîâîé âîéíû Áàëòèéñêîå ìîðå ïåðåøëî ïîä êîíòðîëü íåìöåâ, è ýòè ñâÿçè ïðåðâàëèñü). Íåñìîòðÿ íà ïîñëåäîâàâøåå çàòåì 4-ëåòíåå ñîòðóäíè÷åñòâî ñ Ãåðìàíèåé, Ôèíëÿíäèÿ îñòàâàëàñü äåìîêðàòè÷åñêèì ïàðëàìåíòñêèì ãîñóäàðñòâîì. Ðóêîâîäñòâî Ôèíëÿíäèè êàòåãîðè÷åñêè îòêàçàëîñü ïðèíèìàòü ó ñåáÿ ðàñîâûå çàêîíû, â îòëè÷èå îò ïðî÷èõ ñîþçíèêîâ Ãåðìàíèè. Íàïðèìåð, âûäà÷à ïîëèöèåé Ôèíëÿíäèè íåñêîëüêèõ ãðàæäàí Ãåðìàíèè âûçâàëà ñêàíäàë â ïðàâèòåëüñòâå, ïîñëå êîòîðîãî ïîäîáíûå äåéñòâèÿ ñòàëè íåâîçìîæíû.

Ìàðøàë Êàðë Ãóñòàâ Ýìèëü Ìàííåðãåéì è Ïðåçèäåíò Ðèñòî Ðþòè èíñïåêòèðóþò âîéñêà â Ýíñî (íûíå Ñâåòîãîðñê). 4 èþíÿ 1944 ã.

Àêòîì ñàìîïîæåðòâîâàíèÿ ñòàëî äëÿ Ðþòè ïîäïèñàíèå â èþíå 1944 ã. ñ Èîàõèì ôîí Ðèááåíòðîïîì ñåêðåòíîãî ñîãëàøåíèÿ, ïî êîòîðîìó Ôèíëÿíäèÿ ãàðàíòèðîâàëà Ãåðìàíèè âîåííóþ ïîìîùü è îòêàç îò ñåïàðàòíûõ ïåðåãîâîðîâ â îáìåí íà ïîñòàâêè âîîðóæåíèÿ è âîåííûõ ìàòåðèàëîâ. Ïîñòàâêè âîîðóæåíèé ñûãðàëè âàæíóþ ðîëü â îòðàæåíèè ñîâåòñêîãî íàñòóïëåíèÿ ëåòîì 1944. Ïîñêîëüêó äîãîâîð áûë ñåêðåòíûì è ïîäïèñàí òîëüêî ïðåçèäåíòîì, ôèíñêîå ðóêîâîäñòâî íàøëî ëåãàëüíûé ñïîñîá îòêàçàòüñÿ îò äîãîâîðà: Ðþòè óø¸ë â îòñòàâêó, à íîâûé ïðåçèäåíò Ãóñòàâ Ìàííåðãåéì, íå ñòàâèâøèé ñâîþ ïîäïèñü ïîä äîãîâîðîì, íå ñ÷èòàë ñåáÿ ñâÿçàííûì åãî óñëîâèÿìè è çàêëþ÷èë ïåðåìèðèå ñ ÑÑÑÐ. Ïî óñëîâèÿì ïåðåìèðèÿ (13 ïóíêò) Ôèíëÿíäèÿ îáÿçûâàëàñü îñóäèòü êàê âîåííûõ ïðåñòóïíèêîâ ñîëäàò è êîìàíäèðîâ. Âñêîðå âûÿñíèëîñü áîëåå øèðîêîå òîëêîâàíèå 13 ïóíêòà Ñîâåòñêîé ñòîðîíîé. ÑÑÑÐ ñòðåìèëñÿ ïðèìåíèòü ýòè òðåáîâàíèÿ ê ïîëèòè÷åñêîìó ðóêîâîäñòâó.

Ðþòè êàòåãîðè÷åñêè îòêàçàëñÿ îò âîçìîæíîñòè ñêðûòüñÿ îò ñóäåáíîãî ïðåñëåäîâàíèÿ çà ðóáåæîì, ñ÷èòàÿ ñåáÿ íåâèíîâíûì, è ñ÷èòàÿ âàæíûì äëÿ ñîâðåìåííèêîâ è áóäóùèõ ïîêîëåíèé îáúÿñíèòü ïðîèñõîäÿùåå.

 1945 ã. ïîä äàâëåíèåì ÑÑÑÐ è ôèíñêèõ êîììóíèñòîâ Ðþòè áûë îñóæä¸í êàê âîåííûé ïðåñòóïíèê è ïðèãîâîð¸í ê 10-ëåòíåìó çàêëþ÷åíèþ.  ïîñëåäíåì ñëîâå îí ÿñíî âûðàçèë ìûñëü, ÷òî îí è äðóãèå ïðèãîâîð¸ííûå ÿâëÿþòñÿ ëèøü êîçëàìè îòïóùåíèÿ:

«Ýòîò ñóä â ôàðñ. Íàñòîÿùèå âèíîâíûå òóò íå ôèíñêîå ãîñóäàðñòâî, à ïðàâèòåëüñòâî îäíîé ñâåðõäåðæàâû. Äåéñòâèòåëüíûå îòâåò÷èêè íå ýòè, îòîáðàííûå ïî ïîëèòè÷åñêèì ïðè÷èíàì ëè÷íîñòè, êîòîðûå çäåñü îáâèíÿþòñÿ. Äåéñòâèòåëüíûé îòâåò÷èê â ôèíñêèé íàðîä. Öåëü ñóäà âîâñå íå ïðèãîâîð ê ìàêñèìàëüíî âûñîêîìó íàêàçàíèþ, êàê òî, ÷òîáû ðåøåíèåì ôèíñêîãî ñóäà ïðîâîçãëàñèòü Ôèíëÿíäèþ àãðåññîðîì â âîéíå è Ñîâåòñêèé Ñîþç â ìèðîëþáèâîé, íåñïðàâåäëèâî ïîñòðàäàâøåé, æåðòâîé íåçàêîííîãî íàïàäåíèÿ.»

â Ðèñòî Ðþòè

Ñì. òàêæå îðèãèíàë:                        

Tämä on oikeudenkäyntifarssi. Todellinen syyttäjä siinä ei ole Suomen valtakunta, vaan erään suurvallan hallitus. Todelliset vastaajat eivät ole ne poliittisilla perusteilla noukitut henkilöt, jotka ovat täällä syytettyinä. Todellinen vastaaja on Suomen kansa. Tarkoitus oikeudenkäynnillä ei ole niinkään paljon syytettyjen henkilöiden tuomitseminen mahdollisimman korkeisiin rangaistuksiin kuin se, että suomalainen oikeus päätöksellään julistaisi Suomen hyökkääjäksi sodassa ja siten Neuvostoliiton rauha rakastavaksi, vääryyttä kärsineeksi, oikeudettoman hyökkäyksen uhriksi.

Ðèñòî Ðþòè íà ïî÷òîâîé ìàðêå Ôèíëÿíäèè, 1941

 1949 ãîäó ïîìèëîâàí. Óìåð â 1956 ãîäó, ïîõîðîíåí ñ ãîñóäàðñòâåííûìè ïî÷åñòÿìè.  íàñòîÿùåå âðåìÿ åãî çàñëóãè â ðîëè ïðåçèäåíòà âûñîêî îöåíåíû ôèíñêèì îáùåñòâîì: ñóùåñòâóþò óëèöû, íîñÿùèå åãî èìÿ, ïàìÿòíèêè è ò. ä.

Ëèòåðàòóðà

• Òóðòîëà Ì. Ðèñòî Ðþòè // Ñòî çàìå÷àòåëüíûõ ôèííîâ. Êàëåéäîñêîï áèîãðàôèé = 100 suomalaista pienoiselämäkertaa venäjäksi / Ðåä. Òèìî Âèõàâàéíåí (Timo Vihavainen); ïåð. ñ ôèíñê. È. Ì. Ñîëîìåùà. â Õåëüñèíêè: Îáùåñòâî ôèíñêîé ëèòåðàòóðû (Suomalaisen Kirjallisuuden Seura), 2004. â 814 ñ. â ISBN 951-746-522-X. â Ýëåêòðîííàÿ âåðñèÿ êíèãè íà ñàéòå Ôèíñêîãî áèîãðàôè÷åñêîãî îáùåñòâà.
• Kyösti Skyttä = Ei muuta kunnia. Risto Rytin kijanjouksu 1939-1945. â Jyväskylä: Gummerus, Kirjayhtymä, 1989. â ISBN ISBN 951-26-3318-3
• Sakari Virkkunen = Rytti. Myrskyajan presidentti. â 1985.
• Juhani Suomi = Kohtalona yksinaisyys. â 1989.
• Martti Turtola Risto Heikki Ryti // = Tasavallan presidentit 3. â 1993.
• Martti Turtola = RistoRyti - elämä isänmaan puolesta. â 1994.

Ññûëêè

• Risto Ryti â sotavuosien presidentti Þëåéñðàäèî  (ôèí.)
• Suuret suomalaiset: Ðèñòî Ðþòè  (ôèí.)